الگوی خلق اعتبار در بانکداری اسلامی متأثر از اندیشه شهید صدر(ره)

نوع مقاله: مقاله پژوهشی

نویسندگان

1 هیات علمی دانشگاه اصفهان

2 هیات علمی دانشگاه اصفهان و رئیس بسیج اساتید دانشگاه اصفهان

3 هیات علمی دانشکده اهل بیت

چکیده

مسئله خلق بدهی در نظام بانکداری متعارف از مسائل مهمی است که پس از بحران 2008م، به آن توجه بیشتری شد. یکی از مسائل اصلی در بانکداری اسلامی، مسئله خلق اعتبار است. در این‌باره دیدگاه‌های گوناگونی در میان اقتصاددانان وجود دارد. از دید شهید صدر; در عرصه بانکداری اسلامی، خلق اعتبار، مبتنی بر ضوابط شرعی، امکان‌پذیر است؛ اما آیا الگوی شکل‌گیری خلق اعتبار از دید وی با خلق اعتبار در نظام بانکداری متعارف یکسان است؟
در تحقیق پیش ‌رو، ضوابط شرعی متأثر از دیدگاه شهید صدر; درباره خلق اعتبار در بانکداری اسلامی، با روش تحلیلی تشریح و الگوی مفهومی از فرایند شکل‌گیری خلق پول معرفی و در چارچوب ضریب فزاینده پولی در قالب اثر شریعت، الگویی از خلق اعتبار در بانکداری اسلامی متأثر از اندیشه شهید صدر; ارائه می‌شود. فرضیه تحقیق گویای آن است که میان سازوکار شکل‌گیری فرایند خلق اعتبار از دید شهید صدر; با نظام بانکداری متعارف تمایز وجود دارد. نتیجه‌ها گویای آن است که اثر شریعت شامل بدهکاربودن متقاضی اعتبار، التزام به اجرای شرط قبض، اطمینان بانک به اطلاعات متقاضی وام، جواز و لزوم عقد قرض بر ضریب فزاینده خلق پول اثرگذار بوده و وجه تمایز الگوی خلق اعتبار از دید شهید صدر; با خلق اعتبار در نظام بانکداری متعارف است.

کلیدواژه‌ها


عنوان مقاله [English]

Credit Creation Model in Islamic Banking in the viewpoint of Martyr Sadr

نویسنده [English]

  • vahid moghaddam 3
چکیده [English]

The issue of debt creation in the conventional banking system is a major problem which has drawn much attention after 2008 crisis. One of the main issues in Islamic banking is credit creation, as well. The economists have different viewpoints in this regard. In the viewpoint of Martyr Sadr, credit creation, if in compliance with jurisprudential standards, is possible in Islamic banking. However, is credit creation model based on his thoughts the same as the model in the conventional banking system?
In this research, adopting the analytical method and using a conceptual model of credit creation process, we have introduced the jurisprudential standards, in compliance with Martyr Sadr’s thoughts, about credit creation in Islamic banking, and in the framework of money multiplier in the context of Shariah’s effect, we have offered a model of credit creation in Islamic banking on the basis of his thoughts. The hypothesis, here, is that there is a difference between credit creation process in the viewpoint of Martyr Sadr and that of the conventional banking system. The results suggest that Shariah's effects, including credit applicant’s being debtor, the commitment to fulfill Qabz provision, bank’s trust in the information provided by the loan applicant, and Qarz contract’s being allowed and obligatory, affect the money multiplier and are the difference between credit creation model in the viewpoint of Martyr Sadr and that of the conventional banking system.

کلیدواژه‌ها [English]

  • Qarz
  • Islamic Banking
  • Martyr Sadr
  • Shariah Effect
  • Money Multiplier