اقتصاد اسلامی

اقتصاد اسلامی

پیش‌بینی و مقایسه احتمال وقوع ورشکستگی بانکی در کشورهای منتخب اسلامی و غیراسلامی

نوع مقاله : مقاله پژوهشی

نویسندگان
1 دانشجوی دکتری گروه اقتصاد، دانشکده حقوق و اقتصاد، واحد خمینی‌ شهر، دانشگاه آزاد اسلامی، اصفهان، ایران.
2 استادیار گروه اقتصاد، دانشکده حقوق و اقتصاد، واحد خمینی‌‌شهر، دانشگاه آزاد اسلامی، اصفهان، ایران
3 استادیار گروه اقتصاد، دانشکده حقوق و اقتصاد، واحد خمینی‌شهر، دانشگاه آزاد اسلامی، اصفهان، ایران.
چکیده
ورشکستگی سیستم بانکی در هر اقتصادی منجر به بروز بحران‌ اقتصادی می‌شود. هدف این مقاله طراحی مدلی برای پیش‌بینی عوامل مؤثر بر احتمال وقوع ورشکستگی در سیستم بانکداری کشورهای منتخب اسلامی و غیراسلامی است. بدین منظور مدل هشدار زودهنگام طراحی و نسبت‌های مالی بانکی از قبیل نسبت نقدینگی، سودآوری، درآمدی و بحران مالی به عنوان متغیرهای مؤثر بر احتمال وقوع ورشکستگی بانکی در نظر گرفته شدند. برای تعیین ورشکستگی از تابع توزیع کرنل شاخص ثبات مالی Z-score استفاده شد. پیش‌بینی احتمال وقوع ورشکستگی بانکی در کشورهای منتخب طی دوره زمانی 2020-2010 و با استفاده از روش لاجیت چندگانه انجام شد. نتایج حاکی از آن است که در کشورهای اسلامی و غیراسلامی دو سال قبل از ورشکستگی بانکی، نسبت بحران مالی اثر مثبت داشته است؛ همچنین دو سال قبل از ورشکستگی بانکی در کشورهای اسلامی اثر نسبت درآمدی منفی بوده است و در کشورهای غیراسلامی منتخب نسبت سودآوری اثر منفی داشته است. در کشورهای اسلامی در سال وقوع ورشکستگی بانکی نسبت نقدینگی و درآمدی اثر منفی و در کشورهای کشورهای غیراسلامی نسبت نقدینگی، سودآوری و درآمدی اثر منفی داشته است و در هر دو گروه کشورها در سال وقوع بحران نسبت بحران مالی اثر مثبت بر احتمال وقوع ورشکستگی بانکی داشته‌ و این اثر نسبت به سایر نسبت‌های مالی بیشتر بوده است.
کلیدواژه‌ها

عنوان مقاله English

Forecasting and comparing the probability of bank bankruptcy in selected Islamic and non-Islamic countries

نویسندگان English

mostafa Najari Foroushani 1
Bahar Hafezi 2
mostafa rajabi 3
1 PhD student, Department of Law and Economics, Khomeinishahr Branch, Islamic Azad University, Khomeinishahr/Isfahan, Iran.
2 Assistant Professor, Department of Economics, Faculty of Law and Economics, Khomeinishahr Branch, Islamic Azad University, Isfahan, Iran
3 Assistant Professor, Department of Economics, Faculty of Law and Economics, Khomeinishahr Branch, Islamic Azad University, Isfahan, Iran
چکیده English

The bankruptcy of the banking system in any economy leads to an economic crisis. The purpose of this article is to design a model to predict factors affecting the probability of bankruptcy in the banking system of selected Islamic and non-Islamic countries. For this purpose, early warning model design and bank financial ratios such as liquidity ratio, profitability, income and financial crisis were considered as variables affecting the probability of bank bankruptcy. To determine bankruptcy, the kernel distribution function of the Z-score financial stability index was used. The prediction of the probability of bank bankruptcy in the selected countries during the period of 2010-2020 was carried out using the multiple logit method. The results indicate that in Islamic and non-Islamic countries, two years before bank bankruptcy, the ratio of financial crisis had a positive effect. Also, two years before bank bankruptcy in Islamic countries, the effect of income ratio was negative, and in selected non-Islamic countries, the profitability ratio had a negative effect. In Islamic countries, in the year of bank bankruptcy, the ratio of liquidity and income had a negative effect, and in the countries of non-Islamic countries, the ratio of liquidity, profitability and income had a negative effect, and in both groups of countries, in the year of the crisis, the ratio of financial crisis had a positive effect on the probability of bank bankruptcy. And this effect has been greater than other financial ratios.

کلیدواژه‌ها English

Bank Bankruptcy
Early Warning
Financial Ratios
Islamic Banking
Conventional Banking
  1. احمدیان، اعظم، و گرجی، مهسا (1396). تبیین مدل ورشکستی جهت شناسایی بانک‌های سالم و در معرض خطر. مدیریت دارایی و تأمین مالی، 5 (3), 1-18.
  2. احمدیان، اعظم (1394). طراحی سیستم هشدار زودهنگام جهت پیش بینی زمان در معرض ورشکستگی قرار گرفتن بانک‌ها. فصلنامه علمی نظریه های کاربردی اقتصاد، 2 (4)، 119-144.‎
  3. آقاجانی، معصومه، منظوری، آزاده و آقاجانی، محمدعلی، (1392). بانکداری اسلامی در مقابل بانکداری متعارف:کدام کاراتر. نخستین کنفرانس ملی توسعه مدیریت پولی و بانکی، تهران: مرکز همایش‌های بین‌المللی صداوسیما.
  4. اکبرموسوی، سید‌صالح، سلمانی، بهزاد، حقیقت، جعفر، و اصغرپور، حسین (1400). برآورد احتمال وقوع بحران بانکی با نسل دوم سیستم‌های هشدار زودهنگام: یک مطالعه بین کشوری. پژوهش‌های اقتصادی ایران، 26 (88)، 43-9.
  5. ختایی، محمود، موسوی نیک، سیدهادی (1387). اثر نوسان‌های نرخ ارز بر رشد اقتصادی با توجه به سطح بازارهای مالی. پژوهش‌های اقتصادی ایران، 12 (37)، 19-1.
  6. سالم، علی‌اصغر، و خطیبی، سمیه (1394). مقایسه کارایی بانک‌های اسلامی و بانک‌های سرمایه‌داری در بحران مالی و بحران اقتصادی. فصلنامه پژوهش‌ها وسیاست‌های اقتصادی، 23 (75)، 75-102.‎
  7. آشورماهانی، عباس (1401). بررسی انتقادی جریمه تاخیر تأدیه در نظام بانکداری جمهوری اسلامی ایران با تاکید بر قواعد فقهی. سومین کنفرانس ملی علوم انسانی و توسعه، شیراز.
  8. عسگریان، محمدرضا، دائی‌کریم‌زاده، سعید، و شریفی رنانی، حسین (1399). پیش‌بینی احتمال وقوع بحران‌های بانکی سیستماتیک در کشورهای منتخب در حال توسعه (رویکردی از مدل لاجیت چندگانه). فصلنامه علمی نظریه‌های کاربردی اقتصاد، 7 (4)، 117 -138.
  9. علم‌الهدی، سیدسجاد (1397). بانکداری اسلامی و ریسک، یک تحلیل تطبیقی. فصلنامه اقتصاد مالی، 12 (44).
  10. کاردگر، ابراهیم، سبزی، محمود، و رحمانی، هادی (1393). ورشکستگی و مشتری مداری. بیست و یکمین همایش ملی و هفتمین همایش بین المللی بیمه و توسعه، 1-18.
  11. کفایی، سیدمحمدعلی، و راهزانی، محبوبه (1396). بررسی تأثیر متغیرهای کلان اقتصادی بر ریسک نقدینگی بانک های ایران. پژوهش‌ها و سیاستهای اقتصادی، 25 (81)، 261-310.
  12. کیائی، حسن، ابریشمی، حمید و سبحانی، حسن (1392). مقایسه عملکرد بهینه در بانکداری اسلامی و متعارف: استفاده از فرایند تصادفی پرش- انتشار. فصلنامه علمی مطالعات اقتصاد اسلامی، 6 (1).
  13. مدنی تنکابنی، سیدصهیب، ادیب‌پور، مهدی، محمودزاده، محمود، و قویدل، صالح (1398). تاب‌آوری اقتصاد کلان و ورشکستگی نظام بانکی (مطالعه بین کشوری). مدلسازی اقتصادسنجی، 4 (4)، 107-153.
  14. Asif, K. M., Akhtar, W., Ullah, A. I., Z. & Risat, I. (2013). Islamic banking: An appraisal of insolvency hazard. International Journal of Academic Research in Accounting, finance and management sciences, 3 (4), 1-10.
  15. Anwar, S., & Ali, A. H. (2018). ANNs-based early warning system for Indonesian Islamic banks. Buletin Ekonomi Moneter dan Perbankan, 20 (3), 325-342.
  16. Davis, E. P., & Karim, D. (2008). Comparing early warning systems for banking crises. Journal of Financial stability, 4 (2), 89-120.
  17. Greene, W. H. (2014). Econometric Analysis. 7th Edition, Prentice Hall.
  18. Hamdaoui, M. (2016). Are systemic banking crises in developed and developing countries predictable?. Journal of Multinational Financial Management, 37, 114-138.
  19. Jan, A., Marimuthu, M., Shad, M. K., Zahid, M., & Jan, A. A. (2019). Bankruptcy profile of the Islamic and conventional banks in Malaysia: a post-crisis period analysis. Economic Change and Restructuring, 52 (1), 67-87.
  20. Joudar, F., Dinar, B. (2020). Financial Stability of Islamic and Conventional Banks of the MENA Region: Post and Pre-Crisis of CAMELS Framework. International Journal of Islamic Banking and Finance Research, 4 (2).
  21. Lepetit, L., and Strobel, F. (2015). Bank insolvency risk and Z-score measures: Arefinement. Finance Research Letters, 13, 214-224.
  22. Mehreen, M., Marimuthu, M., Karim, S. A. A., & Jan, A. (2020). Proposing a Multidimensional Bankruptcy Prediction Model: An Approach for Sustainable Islamic Banking. Sustainability, 12 (8), 3226.
  23. Islamic Financial Services Industrystability Report (2018).
  24. Khan, I., Khan, M., & Tahir, M. (2017). Performance comparison of Islamic and conventional banks: empirical evidence from Pakistan. International Journal of Islamic and Middle Eastern Finance and Management, 10(3), 419-433.
  25. Tesfaye, T. (2012). Determinants of Bank Liquidity and their Impact on Financial Performance: Empirical Study on Commercial Banks in Ethiopia, Addis Ababa University.
  26. Yunita, P. (2020). The Future of Indonesia Islamic Banking Industry: Bankruptcy Analyzing the Second Wave of Global Financial Crisis. International Journal of Islamic Economics and Finance (IJIEF), 3 (2), 199-226.